60 jaar Europese jonge boeren

In 1958 besloten jonge boeren uit België, Duitsland, Luxemburg, Frankrijk, Italië en Nederland samen te gaan werken in een Europese parapluorganisatie: CEJA, niet toevallig tegelijkertijd met het van kracht worden van de eerste echte Europese samenwerking, de Europese Economische gemeenschap (EEG). CEJA bestaat dus 60 jaar. Eerlijk gezegd vind ik het ongelofelijk dat toen al zes verschillende jonge boerenorganisaties de handen ineensloegen, zonder te weten hoe belangrijk de Europese Unie zou worden voor de agrarische sector. Pas veel later, toen in 1973 Denemarken, Ierland en het Verenigd Koninkrijk zich aansloten bij de EEG, breidde ook CEJA zich weer uit. Inmiddels heeft de EU (nog) 28 lidstaten en heeft CEJA 32 lid-organisaties; sommige landen hebben twee of drie jonge boerenorganisaties.

De Europese Unie heeft na haar oprichting verschillende ontwikkelingen doorgemaakt. Desalniettemin is de huidige periode volgens mij uitzonderlijk. Het Verenigd Koninkrijk zal, zoals het nu lijkt, per 29 maart 2019 uittreden uit de EU. Los van het feit dat dit besluit resultaat is van een referendum en dit democratisch recht gerespecteerd dient te worden, vind ik dit persoonlijk erg jammer. Niet omdat de EU alle oplossingen voor alle problemen heeft, maar omdat al snel na het referendum bleek dat een deel van de stemmers spijt had van hun LEAVE-stem. Ook actuele opiniepeilingen laten zien dat een kleine meerderheid vandaag de dag REMAIN zou stemmen.

De impact van Brexit is moeilijk te overzien. Zowel overheden als NGO’s maken op basis van verschillende scenario’s (hard en zacht) inschattingen en berekeningen van de effecten van Brexit, zowel voor Europese lidstaten als voor het Verenigd Koninkrijk. Uit onderzoek van RaboResearch blijkt dat bij een in de verschillende scenario’s ofwel de Britse boer flinke uitdagingen voor de kiezen krijgt, of dat de Europese boer Brexit met name gaat voelen. Wat dat betreft dus geen positieve impact op de agrarische sector, maar een sterk negatief gevolg.

Hoe het precies voor de Britse jonge boeren uitpakt, blijft gissen. De Britse jonge boeren, van NFU next gen en NFYFC, blijven de komende tijd nog lid van CEJA als observer member. Ik vind het begrijpelijk dat zij niet aanblijven als full member, aangezien ze dat duizenden euro’s aan lidmaatschapsgeld meer kost en de focus van CEJA bovengemiddeld vaak ligt op Brusselse politiek en het gemeenschappelijk landbouwbeleid (GLB); een beleid van de Europese Unie, waar Britse boeren na Brexit niets meer mee te maken hebben.

Bepalender voor de Britse jonge boeren zal het Britse landbouwbeleid worden. Net als in Nederland heeft het GLB ook daar een grote impact op de inkomsten van de individuele boer. Het is een tijdje onduidelijk geweest hoe het Verenigd Koninkrijk haar boeren de komende jaren gaat ondersteunen. De laatste berichten zijn dat het VK een landbouwbeleid krijgt dat in grote lijnen zal lijken op het nieuwe GLB; meer focus op vergroenende maatregelen en daarnaast het bezitten van grond minder belonen. Om oneerlijke concurrentie zowel van als voor Groot-Brittannie te voorkomen, is het ontzettend belangrijk dat hun beleid inderdaad aansluit op het GLB. Wanneer de ambities in het beleid erg van elkaar verschillen, wordt ofwel de Britse boer de dupe, ofwel raakt dit de boer die werkzaam is in de EU. Complexe materie, zeker aangezien in het achterhoofd gehouden moet worden dat de EU formeel niets meer over het landbouwbeleid van het Verenigd Koninkrijk te zeggen heeft.

Op CEJA-niveau proberen we te blijven samenwerken. Intensief, want anders kunnen we sowieso niet voorkomen dat er een groep jonge boeren de dupe wordt van de harde keuze in het referendum. Voor de toekomst van boeren in Europa, zullen we moeten blijven overleggen, delen en afstemmen, hoe stroef het soms ook loopt. Bij het Brexit-referendum kwam 90% van de 65-plussers naar de stembus, en de meesten stemden LEAVE. 64% van de jongeren jonger dan 24 jaar kwam opdagen. Het grootste deel stemde REMAIN. Dit laat zien dat we politiek, bestuur en beleid niet kunnen overlaten aan de generaties boven ons.

Daarom bestaat er na 60 jaar ook nog een Europese Raad voor Jonge Boeren. Omdat wij in de lead kunnen en moeten zijn wanneer het gaat over ónze toekomst. Want als wij iets willen, zullen we er zelf mee aan de slag moeten.

_____________________________________________________________________________________________________________

Iris Bouwers

Binnen het dagelijks bestuur van NAJK is Iris Bouwers (25) verantwoordelijk voor de portefeuille internationaal. Iris is ook gemeenteraadslid voor CDA Dronten en combineert deze functies met haar studie agrarische bedrijfskunde en het werk op varkens- en akkerbouwbedrijf.