DAJK | Lekker stoofpotje bij Pronkjewail Melkgeiten

Woensdag 8 mei 2019 brachten de dames van DAJK een leuk bezoek  aan Pronkjewail Melkgeiten in Ruinerwold. Ze leerden hier meer over de (biologische) geitenhouderij en kregen een rondleiding op het bedrijf door onderneemster Marieke Louwes.

Extra bijzonder was het proeven van het bokkenvlees. Speciaal voor de komst van de dames van de ladiesnight was een lekker stoofpotje klaargemaakt door studenten van het Drenthecollege Meppel! Zie ze hier kokkerellen.

NK Veebeoordelen 5 oktober 2019 in Hoornaar

Het Nederlands Agrarisch Jongeren Kontakt (NAJK) en Fokveedag Boerenlandfeest Hoornaar gaan voor het Nationaal Kampioenschap Veebeoordelen 2019 samenwerken. Het evenement dat NAJK al jaren samen met CRV Holding BV (CRV) organiseert, zal dit jaar daarom een maand later dan gebruikelijk plaatsvinden, namelijk op zaterdag 5 oktober 2019. Tijdens het NK Veebeoordelen beoordelen 64 deelnemers uit heel Nederland koeien op hun uiterlijke kenmerken: frame, type, uier, beenwerk en het algemeen voorkomen. Degene die dit volgens de jury het beste kan, mag zich Nationaal Kampioen Veebeoordelen 2019 noemen.

Naar aanleiding van evaluaties  is gekozen om het NK Veebeoordelen de komende jaren in de opzet iets aan te passen. NAJK en CRV zijn samen aan de slag om het NK Veebeoordelen te professionaliseren. Het was gebruikelijk om te rouleren over alle Nederlandse provincies, maar organisatorisch werd dit steeds lastiger. Er is gekozen om de mogelijkheid van een vaste locatie te bekijken. Voor de editie van 2019 heeft NAJK in de organisatie van Fokveedag Boerenlandfeest Hoornaar een geschikte samenwerkingspartner gevonden. Fokveedag Boerenlandfeest Hoornaar zal op zaterdag 5 oktober 2019 ook het decor vormen voor het NK Veebeoordelen 2019. NAJK en CRV hopen met de aanpassingen in de komende jaren meer jongeren kennis en kunde rondom het veebeoordelen bij te brengen.

Fokveedag Boerenlandfeest Hoornaar
De Fokveedag Boerenlandfeest Hoornaar is al sinds 1910 een begrip in Hoornaar en omgeving. In 2019 zal de 107e editie plaatsvinden. Op de fokveedag zijn er, naast de traditionele rood- en zwartbonte koeienkeuringen, ook vele andere dierkeuringen zoals geiten, schapen, Shetlanders, konijnen, kippen en honden. Verder worden er een kaaskeuring, landbouwbeurs, warenmarkt, streekttent en kinderactiviteiten georganiseerd. Kortom een evenement met voor ieder wat wils dat afgelopen jaar 13.500 boeren, burgers en buitenlui naar de locatie van 7,5 ha trok.

Strijd om de felbegeerde titel: Nationaal Kampioen Veebeoordelen 2019
In de maanden voorafgaand aan het NK Veebeoordelen zullen 63 koeienkenners zich via regionale en provinciale voorrondes plaatsen. Ook mag Herre Kuiper uit Elahuizen, de winnaar, van vorig jaar zijn titel verdedigen. De geselecteerde deelnemers zullen we na de provinciale rondes op onze website www.najk.nl/voor-jou/nk-veebeoordelen publiceren.

Globale programma
Om 10:00 uur is de opening van het NK Veebeoordelen. In de ochtendrondes beoordelen de deelnemers twee groepen van ieder vijf koeien. Uiteindelijk plaatsen maximaal 15 deelnemers zich voor de bepalende, finale ronde in de middag. Tijdens de finaleronde licht elke deelnemer na de schriftelijke ronde individueel zijn keuze met betrekking tot de plaatsing van de vijf finalekoeien  toe. Het definitieve programma zal uiterlijk 1 september op de website www.najk.nl/voor-jou/nk-veebeoordelen gepubliceerd worden.

Akkerbouwers vrezen voor drama in de suikerbietenteelt

Nederlandse akkerbouwers hebben dit voorjaar voor het eerst in jaren aanzienlijke schade in de suikerbietenteelt omdat insecten grotendeels jonge kiemplanten opvreten. De reden is dat akkerbouwers gedwongen zijn onbeschermd zaad te gebruiken vanwege het Europese verbod op neonicotinoïden dat met steun van de Nederlandse overheid is afgekondigd. LTO Akkerbouw, NAJK, NAV en Royal Cosun hebben een brief gestuurd aan minister Schouten.

Een grote groep bietentelers probeert met inzet van insecticiden te redden wat er te redden valt. Soms moet er zelfs overgegaan worden tot overzaai. Dit is zuur omdat bietenzaad duur is en het zaaien een tijdrovend werk. De sectororganisaties vinden de situatie zo alarmerend dat ze met minister Schouten in gesprek willen. “Het stuit ons als akkerbouwers tegen de borst dat dit Europese verbod leidt tot een toename van de inzet van insecticiden in de bietenteelt. Daar is het milieu niet bij gebaat, daar zijn de bijen niet bij gebaat en daar is de bietenteler niet bij gebaat”, schrijven zij de minister. Tevens is zij uitgenodigd om de situatie met eigen ogen te komen aanschouwen. Jaap van Wenum, voorzitter van LTO Akkerbouw: “Wij willen met de minister in gesprek gaan om voor zowel het groeiseizoen van 2020 als de toekomst tot oplossingen te komen die de principes van geïntegreerde gewasbescherming geen geweld aan doen. We onderschrijven de gewasbeschermingsvisie van de minister. Onze Actieplan Plantgezondheid sluit daarbij aan waarbij we streven naar terugdringing van het middelengebruik. Slim gebruik van middelen, zoals in zaadcoating, hoort daar zeker in thuis.”

Beschermt het zaadje

Tot vorig jaar konden akkerbouwers werken met gecoat bietenzaad. Dit betekent dat elk zaadje voorzien is van een heel dun laagje met een minimale hoeveelheid gewasbeschermingsmiddel met daarin een neonicotinoïde als werkzame stof. Deze coating beschermt het zaadje en later de kiem tegen vraat van (bodem)insecten. Nu zien de bietentelers zich genoodzaakt om veel zwaardere gewasbeschermingsmiddelen (insecticiden) in te zetten om hun bietenplantjes te kunnen redden. Dit zijn gewasbeschermingsmiddelen die zij in jaren niet hebben hoeven te gebruiken dankzij de coating.

Neonicotinoïden werden verboden omdat ze een schadelijk effect zouden hebben op bijen. Echter, suikerbieten is geen bloeiend gewas en trekt om die reden geen bijen aan. Toch is het in deze teelt verboden als zaadcoating met alle gevolgen van dien.

Doe wat je zegt

Afgelopen maand vond de langverwachte stemming in ComAgri (de commissie van het Europees Parlement over landbouw en plattelandsontwikkeling) plaats over het nieuwe GLB (Gemeenschappelijk Landbouwbeleid). Er zijn duizenden wijzigingsvoorstellen op ingediend en inmiddels dus in stemming gebracht. Als CEJA-vicevoorzitter ben ik sinds anderhalf jaar betrokken bij dit proces. Intensieve overleggen en doelgerichte acties ten spijt: het heeft maar beperkt invloed gehad. Als jonge boeren zijn we immers niet de enige groep die ‘iets’ willen in het nieuwe GLB.

Budget onder druk

Het is al enkele jaren bekend dat het budget voor het GLB zwaar onder druk staat. Nettobetaler Groot-Brittannië neemt (zoals het nu lijkt) afscheid van de EU en andere landen willen niet méér bijdragen. Ook bij onderwerpen als veiligheid en migratie wordt er door lidstaten van de EU naar Brussel gekeken. Een gezamenlijk beleid is nodig om succesvol te kunnen zijn. En dat allemaal terwijl de totale ‘taart’, die het budget moet voorstellen, niet groter, maar juist kleiner wordt. Verder is er natuurlijk ook nog de diepe wens van natuur- en milieuorganisaties om een groter deel van het budget te gebruiken voor biodiversiteitsdoelen. Ook NAJK en CEJA zien dit zitten, maar dan wel onder bepaalde voorwaarden. We willen graag een ambitieus beleid, waarin boeren worden beloond en niet worden gecompenseerd voor hun inzet om (biodiversiteits-)prestaties te kunnen halen. Op die manier kun je boeren motiveren een bijdrage te leveren die bij ze past, zowel persoonlijk als bedrijfsmatig.

Het nieuwe GLB voorstel

In het nieuwe voorstel worden er negen verschillende doelen uitgewerkt. Hier is de zogeheten ‘vernieuwing in de generaties’ één van. Jonge boeren staan dus hoog op de agenda van de Europese Commissie. Toch heeft ComAgri besloten hier maar beperkt budget voor vrij te maken. Hoewel de commissievoorstellen na de zomer nog in stemming gebracht moeten worden in het (nieuwe) gehele Europees Parlement, lijkt het er nu op dat er voor Nederlandse boeren wel meer geld beschikbaar komt voor de zogeheten top-up, een ondersteuning voor jonge boeren in het GLB. Dit is overigens hard nodig, want het huidige budget wordt flink overvraagd. Het top-up-geld wordt wel uitgesmeerd over zeven jaar, in plaats van vijf. Of er überhaupt een nieuwe Jonge Landbouwersregeling (JOLA) komt, dat weten we nog niet. De komende maanden zullen we daar als NAJK met het ministerie van LNV over praten: de JOLA wordt namelijk op nationaal niveau geregeld.

Doe wat je zegt!

Zowel Europarlementariërs als minister Schouten spreken veel over jonge boeren: zij hebben de toekomst. Het is vreemd dat er dan geen extra (geoormerkt) geld beschikbaar komt. Met alleen prachtige vergezichten en positieve boodschappen over kringlooplandbouw en nieuwe verdienmodellen komen we er niet. Als we echt voor meer jonge boeren, meer innovatie en toekomstbestendige bedrijven willen gaan, zijn er harde euro’s nodig. Richting ComAgri is het een gelopen race, maar richting minister Schouten en de kandidaten voor de Europese Parlementsverkiezingen is mijn boodschap ‘put your money where your mouth is’: doe wat je zegt!

___________________________________________________________________________________________________________

Iris Bouwers

Binnen het dagelijks bestuur van NAJK is Iris Bouwers (25) verantwoordelijk voor de portefeuille internationaal. Iris combineert deze functie met haar studie agrarische bedrijfskunde en het werk op varkens- en akkerbouwbedrijf.

NAJK positief over Europese steun voor jonge boeren

De Europese Investeringsbank (EIB) en Europese Commissie DG Agri publiceerden maandag 29 april 2019 gezamenlijk een initiatief om de toegang tot kapitaal voor jonge boeren in Europa te verbeteren. De EIB stelt een miljard euro beschikbaar zodat jonge boeren voordeliger kunnen lenen of een periode niet hoeven af te lossen. Het Nederlands Agrarisch Jongeren Kontakt (NAJK) is positief over het initiatief. 

Eurocommissaris Hogan lanceerde het initiatief, samen met de uitkomsten van een Europa-brede enquête over jonge boeren, tijdens een Brusselse conferentie over prijsvolatiliteit en de financiële behoefte van jonge boeren. In de Europese Unie is slechts 5,6% van de boeren jonger dan 35, in Nederland is dit zelfs 3,9%. Mede daarom is de steun aan jonge boeren een prioriteit voor de Europese Commissie en voor het nieuwe GLB. “Wij zijn blij dat de Europese Commissie en de EIB gehoor geven aan de herhaaldelijke oproep van NAJK en koepelorganisatie CEJA om jonge boeren te ondersteunen. Dit is echt een steuntje in de rug voor jonge boeren. In Nederland is momenteel het Bedrijfsovernamefonds in de maak. Wanneer dit aangevuld wordt met de voorstellen van de EIB, zou dit een goede ondersteuning voor jonge boeren kunnen zijn”, aldus Iris Bouwers, dagelijks bestuurder NAJK met de portefeuille internationaal.

Toegang tot financiering

Volgens de enquête worden financieringsaanvragen van jonge boeren drie keer vaker afgewezen dan die van hun oudere collega’s. Toegang tot financiering is dan ook iets waar NAJK vaak aandacht voor heeft gevraagd.
De EIB stelt een fonds van 1 miljard euro beschikbaar voor de landbouwsector en de bio-economie. De commerciële banken worden geacht dit bedrag te verdubbelen.

  • 700 miljoen euro is voor leningen aan het agrarische midden- en kleinbedrijf. De meeste Nederlandse boerderijen vallen hieronder. Minstens 10% daarvan, dus 70 miljoen euro, is geoormerkt voor boeren jonger dan 41 jaar. Bouwers: “Dit is relatief weinig geld, zeker als je weet dat er meer dan een half miljoen jonge bedrijfshoofden zijn in de EU. Het initiatief is bedoeld voor jonge boeren met een verhoogd risicoprofiel of onvoldoende onderpand die anders geen lening kunnen krijgen.”
  • Zo’n 275 miljoen euro wordt in twee pilotprojecten in Frankrijk geïnvesteerd specifiek gericht op jonge boeren en het verminderen van de schadelijke effecten van klimaatverandering.

Nederland: neem voorstellen over!
In principe kunnen commerciële banken nu aan de slag met de plannen. Daarnaast kunnen lidstaten het initiatief opnemen in hun Nationaal Strategisch Plan (NSP).  Dit is de nationale invulling van het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid. NAJK roept het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit op om de voorstellen van de Europese Commissie en EIB over te nemen als aanvulling op het huidige bedrijfsovernamefonds.