Proces convenanten gewasbescherming van start

Telers en ketenpartners in de plantaardige ketens onderschrijven de inzet van de coalitie om te komen tot convenanten gewasbescherming. Minder milieubelasting door inzet van gewasbeschermingsmiddelen moet daarbij hand in hand gaan met meer rechtszekerheid voor telers en met randvoorwaarden om gewassen gezond te houden. Dit stellen BO Akkerbouw, Greenports Nederland, LTO Nederland, KAVB, NFO, Biohuis, Glastuinbouw Nederland en NAJK in reactie op de Kamerbrief die staatssecretaris Silvio Erkens (LVVN) vandaag publiceerde.

Inzet plantaardige ketens

Telers en ketenpartners willen zich hard maken om met ‘weerbare teeltmethoden’ verdere stappen te zetten op het verlagen van de milieubelasting door het gebruik van chemische gewasbeschermingsmiddelen. Tegelijkertijd ervaren telers nu al dat het in praktijk steeds lastiger wordt om gewassen overeind te houden. Klimaatverandering leidt tot de introductie van nieuwe ziekten en plagen en het wordt moeilijker om bekende plagen te beheersen. Daarnaast vervalt de toelating van steeds meer gewasbeschermingsmiddelen. Terwijl de beschikbaarheid van nieuwe, groene alternatieven en de toepassing van innovatieve technieken en robotisering op zich laten wachten.

Randvoorwaarden

De convenanten zullen dus óók moeten gaan over randvoorwaarden die nodig zijn zodat telers en tuinders voldoende opbrengst van goede kwaliteit kunnen oogsten. Dat gaat enerzijds over middelen en maatregelen die het mogelijk maken om doelen te kunnen realiseren. En anderzijds over rechtszekerheid, over het versnellen van ICM (integrated crop management) en over de vraag hoe om te gaan met hogere oogstrisico’s.

“Telers willen hun verantwoordelijkheid nemen om de milieubelasting te verlagen, maar dat kan alleen als daar ook perspectief tegenover staat: rechtszekerheid, inzet van de hele keten en voldoende mogelijkheden om gezonde gewassen te blijven telen.” Aldus Hilde Coolman, portefeuillehouder akkerbouw

Achterban betrekken

De voorbije periode hebben BO Akkerbouw, Greenports Nederland, LTO Nederland en NAJK de inzet van telers en ketenpartners al verkend met betrokken partijen. Gedurende het traject zullen de organisaties voortdurend afstemmen met hun achterbannen en met andere relevante organisaties over de inhoudelijke uitwerking. De overheid streeft daarbij naar een convenant op hoofdlijnen (voor de zomer) en deelconvenanten per sector (na de zomer). Onze organisaties onderkennen dat deze naast ‘zoet’ ook ‘zuur’ zullen bevatten, waarbij voortdurend beoordeeld wordt of dit in een juiste balans is.

Zorgen

De inzet van de coalitie komt mede voort uit maatschappelijke zorgen over de impact van gewasbeschermingsmiddelen op gezondheid, natuur en waterkwaliteit. Onze organisaties onderkennen die zorgen. Tegelijkertijd zullen ook de zorgen van telers en plantaardige ketens in de convenanten aan de orde moeten komen.

Europese Commissie keurt Subsidieregeling extensivering melkveehouderij (Sem) goed

14 april 2026 – De Europese Commissie heeft de Subsidieregeling extensivering melkveehouderij (Sem) goedgekeurd. Dat is een belangrijke stap voor melkveehouders die op zoek zijn naar perspectief binnen de huidige opgave in de landbouw. Het ministerie van Landbouw, Voedselzekerheid, Visserij en Natuurbeheer (LVVN) heeft dit vandaag bekendgemaakt aan de Tweede Kamer. Binnenkort publiceert LVVN de regeling in de Staatscourant. De regeling wordt op 1 juni 2026 opengesteld. Voor de regeling stelt het ministerie van LVVN € 627 miljoen beschikbaar.

De Sem heeft als doel om de emissies van ammoniak en broeikasgassen te verminderen. Daarnaast zal de mestproductie afnemen, waardoor ook de druk op de mestmarkt naar verwachting zal afnemen. De regeling is specifiek voor melkveehouders die willen blijven melken, maar in de problemen zijn gekomen. Hiermee kunnen zij onder gunstige financiële voorwaarden toch investeren in hun bedrijf.

Toepassing van de Sem

De regeling is vrijwillig en tijdelijk van aard. Deze regeling biedt melkveehouders die klem zitten een concreet handelingsperspectief. Tegelijkertijd draagt de regeling bij aan het verlichten van de druk op de mestmarkt als geheel. We zijn blij dat de Europese Commissie nu goedkeuring heeft gegeven en kijken uit naar de openstelling.

De primaire melkveeorganisaties zien de regeling ook als een onderdeel van een breder pakket. Zo hebben de primaire melkveeorganisaties gepleit voor structurele vormen van derogatie, voor de invoering van een protocol voor gasvormige verliezen en is er een Convenant Verlagen ruw eiwit in rantsoenen melkveebedrijven (Voerspoor) gesloten. Ten slotte is inzet op RENURE eveneens een belangrijk spoor dat bijdraagt aan verlichting van de mestmarkt.

Voorwaarden

Melkveehouders die deelnemen aan de regeling extensiveren hun bedrijf gedurende een periode van drie jaar door minimaal 10% en maximaal 20% van hun melkvee af te bouwen. Daarvoor ontvangen zij een compensatie voor gemiste inkomsten en een vergoeding voor de fosfaatrechten die definitief worden doorgehaald. Na drie jaar is reguliere bedrijfsontwikkeling weer mogelijk en kunnen deelnemende melkveehouders ervoor kiezen hun veestapel weer te laten groeien, bijvoorbeeld naar het oorspronkelijke aantal melkkoeien.

Tegelijkertijd met de publicatie van de regeling in de Staatscourant publiceert de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) uitleg over de precieze voorwaarden en werking van de regeling op haar subsidiepagina, inclusief een rekentool. Ook komen er online vragenuurtjes om melkveehouders die interesse hebben goed in staat te stellen te onderzoeken of de regeling voor hen financieel aantrekkelijk is. Daarnaast informeert de RVO accountants over de regeling.

Hoogte subsidie

De subsidie wordt in jaarlijkse voorschotten uitbetaald gedurende de driejarige looptijd van de regeling en bestaat uit twee componenten. Ten eerste compensatie inkomensverlies van € 1.606,- per melkkoe per jaar. Ten tweede een vergoeding van € 110,- per fosfaatrecht voor 100% van de rechten. Dit in tegenstelling tot een marktpartij waarbij de verkopende partij 70% van de rechten kan verkopen. De totale vergoeding bij een gemiddelde melkproductie is dan € 9.757,- per melkkoe. Wij adviseren melkveehouders om dit met de accountant te bespreken en daarbij aandacht te hebben voor de fiscale kant.

Private ondersteuning

Naast de publieke regeling leveren ook banken een bijdrage. Afhankelijk van hun beleid bieden zij passende financierings- en investeringsmogelijkheden aan deelnemende melkveebedrijven. Daarbij wordt maatwerk toegepast, binnen de geldende bancaire kaders en mededingingsregels. Dit stelt melkveehouders in staat om hun bedrijf verder te ontwikkelen en gericht te investeren in een toekomstbestendige bedrijfsvoering.

De regeling is tot stand gekomen op initiatief van zeven primaire melkveeorganisaties. De organisaties hebben zich de afgelopen periode gezamenlijk ingezet om te komen tot een praktische en haalbare oplossing voor melkveehouders die vastlopen door de druk op de mestmarkt.

Rondetafelgesprek doelsturing

Afgelopen donderdag vond in de Tweede Kamer een rondetafelgesprek plaats over doelsturing in de landbouw. Tijdens deze bijeenkomst gingen verschillende organisaties en experts in gesprek met leden van de vaste Kamercommissie voor Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur (LVVN). Het doel van het gesprek was om Kamerleden vanuit diverse perspectieven te informeren over de kansen, aandachtspunten en randvoorwaarden van doelsturing.

Namens NAJK was portefeuillehouder leefomgeving Merel Straathof aanwezig. Zij bracht het perspectief van jonge boeren en tuinders in en ging in op de praktische uitvoerbaarheid van doelsturing. Tijdens de bijeenkomst stond onder andere de vraag centraal: Hoe kunnen we doelsturing op bedrijfsniveau het beste invoeren?

Op 9 februari bracht NAJK haar visie op doelsturing uit. NAJK is een groot voorstander van doelsturing, mits deze op de juiste manier wordt ingevuld.

”Doelsturing kan een krachtige impuls geven aan een toekomstbestendige landbouwsector, waarin jonge boeren en tuinders ruimte krijgen om te ondernemen en te innoveren” stelt Merel Straathof

Ter voorbereiding op het rondetafelgesprek heeft NAJK een position paper opgesteld met haar standpunten. Bekijk hem hier.

Bekijk hier het rondetafelgesprek terug.

Gerben Boom nu officieel voorzitter van NAJK

Vanaf vandaag, 1 april 2026, neemt Gerben Boom het voorzitterschap van Roy Meijer over. Eerder, op 2 februari, werd al bekendgemaakt dat Gerben Boom (26) is verkozen tot nieuwe voorzitter van NAJK. Lees het bericht hier terug.

De afgelopen tijd reisde Gerben langs provinciale en lokale AJK’s, van Friesland tot Overijssel. De komende periode zet hij deze ronde voort. Tijdens deze bezoeken stelde hij zich voor, ging hij in gesprek met leden over actuele thema’s en haalde hij op wat er speelt binnen de achterban. Daarbij benoemde hij ook zijn prioriteiten voor zijn voorzitterschap:

  1. De vereniging –> Nóg meer laten zien wat voor mooie club NAJK is en dat ook gezamenlijk uitdragen
  2. Een sterk Nederlands verhaal richting Europa –> Een duidelijke oplossingsrichting vanuit Nederland waarmee we in Brussel kunnen laten zien waar we aan gaan werken en wat we daarvoor nodig hebben
  3. (Glas)tuinbouw –> Extra aandacht voor de (glas)tuinbouw

Gerben Boom: “Ik wil Roy bedanken voor alles wat hij de afgelopen jaren voor de jonge boeren en tuinders in Nederland heeft gedaan. Hij laat een sterke vereniging achter waar ik met veel vertrouwen op mag voortbouwen.”

‘’Ik heb enorm veel zin om samen met het team aan de slag te gaan. De komende maanden zal er veel op ons afkomen, maar ik heb er alle vertrouwen in dat we samen blijven bouwen aan een sterke toekomst voor jonge boeren en tuinders in Nederland’’ Aldus Gerben Boom, NAJK-voorzitter

Tegelijkertijd draagt Roy Meijer het voorzitterschap over en blikt terug:

“Ik wil iedereen bedanken voor de fijne samenwerking. Van de ambtelijke organisatie tot de bestuurstafel en de directiekamer: we waren altijd welkom om onze oplossingen in te brengen. Daarnaast wil ik onze vereniging bedanken: een geweldig NAJK-bestuur en een topteam van portefeuillehouders die het zo lang met mij hebben volgehouden. NAJK is een prachtige club met visie en lef waar de buitenwereld nog veel meer van gaat zien in de toekomst.”, aldus vertrekkend voorzitter Roy Meijer

Het afscheid van Roy volgt op een later moment.

Fiscale onzekerheid legt gefaseerde bedrijfsovernames in de agrarische sector stil

NAJK heeft kennisgenomen van de Kamervragen omtrent de familie vrijstelling en is blij dat de politiek hier aandacht voor heeft. NAJK heeft grote zorgen over de uitvoering van de familie vrijstelling in de overdrachtsbelasting. Door een recent en strikt standpunt van de Belastingdienst dreigt de vrijstelling te worden teruggenomen zodra een jonge opvolger zijn onderneming inbrengt in een BV tijdens de gefaseerde overname. “Dit is onverteerbaar en zorgt voor financieel onbehapbare situaties voor jonge boeren in deze tijd” stelt Eise Tonnis de Vries, portefeuillehouder toekomstbestendig ondernermerschap

Twee keuzes, zelfde uitgangspunt  

De familievrijstelling is bedoeld om de overdracht van agrarische bedrijven binnen de familie te faciliteren. Sinds 2000 is wettelijk vastgelegd dat deze overdracht “al dan niet in fasen” mag plaatsvinden om aan te sluiten bij de agrarische realiteit. Echter, de Belastingdienst hanteert nu een strikte scheidslijn die jonge boeren hard raakt:
·        De BV na overname: Als een opvolger de onderneming inbrengt in een BV nadat de overdracht volledig is afgerond, blijft de vrijstelling behouden.
·        De BV tijdens overname: Gebeurt deze inbreng tijdens de gefaseerde overdracht, bijvoorbeeld om aansprakelijkheidsrisico’s te beperken bij groei, dan wordt de vrijstelling nu met terugwerkende kracht teruggenomen.
·        Zelfde resultaat, andere behandeling: In beide scenario’s zet de opvolger de onderneming volledig voort via een BV, maar de fiscale behandeling verschilt radicaal.

Rechtsonzekerheid door beperkte uitvoeringskracht

De Belastingdienst geeft aan dat zij voorheen niet op deze werkwijze controleerde vanwege een tekort aan personeel, maar dat zij nu met terugwerkende kracht aanslagen oplegt. Voor NAJK is dit onacceptabel. De vrijstelling is hiermee feitelijk een voorwaardelijke claim geworden met een onbepaalde termijn. Als gevolg hiervan kan zelfs een lange tijd na een bedrijfsovername nog een belastingaanslag op de deurmat vallen. Dit is een situatie die het ondernemerschap belemmert in plaats van stimuleert.

Oproep: Herstel het doel van de regeling op korte termijn

Gezien het feit dat belastingaanslagen op dit moment worden opgelegd is een verandering van standpunt op korte termijn noodzakelijk. NAJK roept de staatssecretaris van Financiën op om het standpunt dat is ingenomen op 5 november 2024 uit te breiden met het gegeven dat; inbreng van een BV tijdens de gefaseerde overname ook voortzetting van de onderneming is. Hiermee wordt geborgd dat materieel gelijke situaties ook fiscaal gelijk worden behandeld. De focus moet liggen op de continuïteit van het gezinsbedrijf, niet op de juridische structuur waarin dit gebeurt. 
‘‘Bedrijfsoverdrachten in de agrarische sector zijn al erg uitdagend door de enorme kapitaalbehoefte. De overheid moet jonge boeren ondersteunen in hun ondernemerschap, niet opzadelen met onvoorspelbare belastingclaims die de toekomst van het bedrijf in gevaar brengen’’, aldus Eise Tonnis de Vries.

NAJK roept Taskforce op tot stevige regie en legalisering interimmers

De 12 provinciale stikstofdeelstaten worden niet gedwongen hun tempo aan te passen aan die van de Taskforce Landbouw, Natuur en Stikstof. Daarbij komt dat de legalisering van interimmers niet lijkt te behoren tot de prioriteiten voor de komende maanden van de taskforce. NAJK is dan ook allesbehalve tevreden over de prioritering van het kabinet in de vandaag gepubliceerde kamerbrief. In deze brief zet de Taskforce haar plannen tot aan de zomer uiteen. “Wel is het een goede zaak dat de Taskforce het gaspedaal flink intrapt. Daarnaast vinden we het positief dat de aanpak verder gaat dan alleen stikstof en bijvoorbeeld ook de toekomst van gewasbescherming betrekt.”, aldus voorzitter Roy Meijer.

Interimmers en provinciale versnippering

Interimmers komen niet terug in de brief. Volgens NAJK hoort legalisering van interimmers nadrukkelijk bij het takenpakket van de Taskforce en moet dit een prioriteit zijn voor de komende maanden. “Hier zien wij vrijwel niets van terug in de brief en dat is ronduit teleurstellend,” zegt Merel Straathof, portefeuillehouder Leefomgeving. “Interimmers hebben, net als PAS-melders, een vergunning nodig. Zonder vergunning krijgen zij geen financiering bij de bank. Daardoor vallen bedrijfsovernames stil en worden emissies niet gereduceerd.” Daarnaast maakt NAJK zich grote zorgen over het tempo en de samenhang van de stikstofaanpakken op provinciaal en rijksniveau. In de provincie Brabant moeten jonge veehouders bijvoorbeeld vóór 1 juli al een offerte ondertekenen voor forse investeringen om aan het provinciale stikstofbeleid te voldoen, terwijl het Rijk in diezelfde periode nog werkt aan de landelijke aanpak. “De terechte vraag die wij krijgen is: wie bepaalt hier het stikstofbeleid? Het kabinet of de provincies?” aldus Straathof.

NAJK roept de Taskforce met klem op deze punten op korte termijn te agenderen en snel te komen tot uitvoering van deze prioriteiten. NAJK bespreekt deze zorgen graag met de minister van LVVN en zal ze ook nadrukkelijk onder de aandacht brengen van de Tweede Kamer.

Maatschappelijke tafel

NAJK is gevraagd deel te nemen aan een brede maatschappelijke tafel met het kabinet. Aan deze tafel zitten onder meer landbouworganisaties, brancheorganisaties, het bedrijfsleven, maatschappelijke organisaties en ngo’s. NAJK is voornemens op deze uitnodiging in te gaan. “Jonge boeren en tuinders horen aan deze tafel thuis. Wij zijn de nieuwe generatie ondernemers en daarmee cruciaal voor gesprekken over de toekomst van onze sector en het platteland.”, aldus Meijer.

NAJK zet in op 3 concrete zaken om jonge boeren vooruit te helpen in begrotingsdebat 2026

NAJK vraagt de Tweede Kamer om tijdens het debat over de landbouwbegroting 2026 te kiezen voor gerichte investeringen die jonge boeren direct helpen. Met drie praktische dingen kan de politiek jonge ondernemers nu al helpen om sneller te verduurzamen en hun bedrijf toekomstbestendig te maken:

  1. Een laagdrempelige stimuleringsregeling voor ammoniakreductie
  2. Meer financiele ruimte via VAMIL en vestigingssteun
  3. Een gebiedsgerichte aanpak voor waterkwaliteit

De voorgestelde stappen leveren direct resultaat op. Een eenvoudige regeling voor ammoniakreductie stimuleert snelle, vergunningsvrije maatregelen, terwijl extra vestigingssteun en een slimmer ingerichte VAMIL jonge boeren de financiële ruimte geven om gericht te investeren. Een gebiedsgerichte aanpak voor waterkwaliteit helpt ondernemers met actuele inzichten en maatregelen die in hun eigen stroomgebied effect hebben.

NAJK roept de Kamer daarom op om te investeren in deze drie onderdelen, die jonge boeren in staat stellen om emissies te verlagen, waterkwaliteit te verbeteren en hun bedrijf gezond door te ontwikkelen.

Taskforce stikstof is een goede stap vooruit, maar resultaat telt.

NAJK reageert positief op de opdracht van de minister-president en de vice-premiers aan de ministers van LVVN om een ministeriële taskforce stikstof te coördineren waarin verschillende andere ministers en staatssecretarissen plaatsnemen. Volgens NAJK is het een belangrijke stap dat het kabinet opnieuw landelijke regie neemt op het dossier. “Zonder rijksbeleid riskeren we versnippering en dreigt Nederland te veranderen in twaalf deelstaten met ieder een eigen stikstofbeleid, omdat ze bang zijn voor handhavingsverzoeken.,” zegt Roy Meijer, voorzitter van NAJK.

Drie criteria voor succes

Voor NAJK is de taskforce geslaagd wanneer zij met een totaaloplossing komt die positief antwoord geeft op de volgende drie vragen:

  1. Krijgen PAS-melders en interimmers een onherroepelijke natuurbeschermingswetvergunning (NB-vergunning)?
  2. Komt er een betrouwbaar, voorspelbaar en snel afwikkelend NB-vergunningensystematiek?
  3. Komt er structuurbeleid met uitvoeringskracht waarin boeren die vrijwillig willen stoppen en boeren die willen doorgaan financieel, fiscaal en ruimtelijke ordening technisch worden ondersteund?

Nederland van het slot

De taskforce staat voor de uitdaging om Nederland weer in beweging te krijgen. NAJK draagt graag bij aan het ontwikkelen van de totaaloplossing. Met het bouwstenenplan landbouw en haar recent gepubliceerde visie op doelsturing in de hand gaat zij graag het gesprek aan!

 

NAJK positief over de herziening pachtregelgeving

NAJK dient haar zienswijze in op het concept voor de herziening van de pachtregelgeving. Hierin onderstreept NAJK de noodzaak van modernisering, maar benadrukt dat essentiële aanpassingen nodig zijn voor een succesvolle wetswijziging.

De basis die het wetsvoorstel legt is stevig. NAJK heeft zich de afgelopen jaren hard gemaakt voor een wetswijziging die de verduurzaming en langjarige zekerheid in de sector ondersteunt, en is dan ook positief over de gepresenteerde voorstellen. “Met concrete aanpassingen kunnen we ervoor zorgen dat de wetswijziging de gewenste resultaten oplevert voor pachter én verpachter” aldus Merel Straathof, dagelijks bestuurder bij NAJK.

Pachtvormen

Langjarige pachtvormen bieden volgens NAJK kansen voor financiering en bedrijfsontwikkeling, maar voorgestelde volledig vrije prijsvorming kan leiden tot onbetaalbare pachtprijzen. NAJK pleit voor een gereguleerde vrijere prijsvorming en toepassing van fiscale voordelen zoals box‑3‑korting op langjarige pacht.

Bij kortlopende pacht ziet NAJK risico’s op verschuiving naar grijze pacht als registratie en controle niet goed worden ingericht. Daarom vraagt NAJK om een sluitende koppeling tussen RVO en de grondkamer én registratie via de Gecombineerde Opgave.

Waar het voorstel tekortschiet is het ontbreken van een regeling voor grondruil, terwijl dit essentieel is voor vruchtwisseling en samenwerking tussen akkerbouw en veehouderij. NAJK roept op om grondruil formeel te verankeren om ongewenste schaduwconstructies te voorkomen.

Duurzaamheidsafspraken en fiscale obstakels

Duurzaamheidsafspraken zijn zeer gewenst. Zowel bij de agrarische pachtcontracten als bij natuurpacht. Een verplichte prijscompensatie en een bemiddelende rol voor de grondkamer ontbreken echter nog. NAJK ziet een grote noodzaak om dit toe te voegen aan de wetswijziging.

Als laatst zitten fiscale obstakels de werking van pacht in de weg. Op dit moment verliezen ondernemers (een deel van) de bedrijfsovernameregeling (BOR) en/of de landbouwvrijstelling bij samenwerking tussen akkerbouwer en veehouder. NAJK pleit dan ook voor het verwijderen van de ongewenste fiscale nadelen bij grondruil tussen agrarische ondernemers. “Het kan niet zo zijn dat boeren die wíllen samenwerken, daarvoor fiscaal worden afgestraft. Een moderne pachtwet vraagt om moderne fiscale ondersteuning,” stelt Straathof

Met enkele gerichte verbeteringen kan de nieuwe pachtwetgeving uitgroeien tot een stelsel dat aantrekkelijk is voor jonge boeren en tuinders. Lees de zienswijze voor de concrete voorstellen. Intussen blijft NAJK zich inzetten voor een pachtwet die toegankelijk, betaalbaar en toekomstgericht is!

Vergoedingen ecoregelingen over 2025 blijven op peil

De vergoedingen voor de ecoregelingen blijven in 2025 gelijk. Dat werd afgelopen vrijdag bekendgemaakt. Voor veel boeren is dit goed nieuws.

De bedragen blijven vastgesteld op:

  • €60 per hectare voor brons
  • €100 per hectare voor zilver
  • €200 per hectare voor goud

Daarnaast valt ook de basispremie voor 2025 hoger uit dan de eerder genoemde €158 per hectare. Dit komt doordat een aantal aanvragen zijn afgewezen, onder meer als gevolg van strengere controles en het gebruik van satellietmonitoring.

Vertrouwen en waardering

NAJK is blij met het besluit om de vergoedingen niet te verlagen.

Het op peil houden van de bedragen zorgt voor vertrouwen in de overheid. Bovendien betekent het dat jonge boeren daadwerkelijk worden beloond voor hun inzet