Hoewel beide partijen al samenwerken op evenementen en tijdens projecten, hebben NAJK en de hogeschool nu definitief besloten de krachten te bundelen. Afgelopen dinsdag 8 september zetten Rieke de Vlieger, directeur van Aeres Hogeschool Dronten en NAJK-voorzitter Andre Arfman een handtekening onder een samenwerkingsovereenkomst. Samen staan we sterk voor de belangen van jonge ondernemers!

Beide organisaties hebben een naam binnen de agrarische sector, een sector die in een razend tempo lijkt te veranderen. Deze continue tendens vraagt om innovatieve ideeën en andere competenties. Een frisse blik van een andere partij kan dan soms een waardevolle aanvulling zijn. Daarom hebben Aeres Hogeschool Dronten en NAJK samen besloten om nog bewuster de spreekwoordelijke handen ineen te slaan.

Krachten bundelen
Aeres Hogeschool Dronten en NAJK komen elkaar al geregeld tegen. Bijvoorbeeld bij de MaïsChallenge, een project van NAJK en Limagrain waar Aeres Hogeschool Dronten standaard aan meedoet, of bij gastlessen die gegeven worden door NAJK’ers op de hogeschool. Het bundelen van elkaars krachten biedt mogelijkheden voor de toekomst. Niet alleen op het gebied van agrarisch ondernemerschap, maar ook om beide organisaties verder te versterken. “Aeres Hogeschool Dronten en NAJK hebben momenteel te kampen met vergelijkbare ontwikkelingen binnen de agrarische sector en vullen elkaar feilloos aan”, aldus Andre Arfman. “Jongeren behoren tot onze doelgroep en door met elkaar de verbinding op te zoeken, kunnen we nóg beter opkomen voor de belangen van deze jonge ondernemers.”

Het uiteindelijke doel
Beide partijen willen de jongeren voorbereiden op de toekomst. “Zowel Aeres Hogeschool Dronten als NAJK zijn bezig met kennisontwikkeling van jonge agrarische ondernemers zodat zij in staat zijn verantwoorde keuzes voor hun toekomst te maken”, aldus Rieke de Vlieger. Onderwerpen die hier niet bij kunnen ontbreken, zijn vanzelfsprekend bedrijfsovername, het imago van de agrarische sector en de landbouwpolitiek. Samen zal er gekeken worden naar de ontwikkelingen op dit gebied en worden afgestemd waar nodig.

Het Interprovinciaal Overleg meldt dat meerdere provincies de komende weken extern salderen met veehouderijbedrijven zullen openstellen. Alle provincies zijn al geruime tijd in overleg met betrokken sectoren over het openstellen van extern salderen. NAJK is hier een grote tegenstander van omdat dit de toekomst van onze jonge agrariërs afneemt en er nog steeds geen oplossing is voor melders en knelgevallen. Om over een fatsoenlijk registratiesysteem voor stikstof nog maar te zwijgen.

In de provincie Brabant zal het vanaf 15 september mogelijk zijn om extern te salderen met veehouderijbedrijven en ook de provincie Zeeland zal dit medio september gaan openstellen. De verwachting is dat meerdere provincies de aankomende weken een datum voor het openstellen van extern salderen zullen publiceren.

 Ondernemers vanuit verschillende sectoren zijn, door het wegvallen van de PAS, in directe onzekerheid geraakt. Veel provincies zien extern salderen momenteel als een van de weinige beschikbare opties. Volgens NAJK biedt dit geen toekomst. ”Jonge boeren die tegenwoordig het bedrijf over willen nemen, moeten door de alsmaar stijgende grondprijzen al een flinke smak geld neerleggen. Als ze dan ook nog geld vrij moeten maken voor stikstofruimte, is het einde nabij”, aldus NAJK-voorzitter Andre Arfman.

Alles op zijn tijd
NAJK benadrukt al vanaf het begin af aan dat er verschillende stappen moeten worden genomen voor het oplossen van de stikstofimpasse. Met het openstellen van het extern salderen worden de stappen in de verkeerde volgorde genomen. “Niks doen is geen optie. De jonge agrariërs willen door!”, aldus Andre Arfman. NAJK wil dat alles in de juiste volgorde gebeurt:

1. PAS-melders en knelgevallen legaliseren
   De (agrarische) ondernemers worden al te lang van het kastje naar de muur gestuurd.  PAS-melders en andere knelgevallen moeten zo snel mogelijk zekerheid en perspectief krijgen. Iedereen moet de mogelijkheid hebben voor een vergunning. Volgens het ministerie kan hier pas op zijn vroegst in 2021 duidelijkheid over gegeven worden. Dit kan niet! Ondernemers verkeren hierdoor te lang in onzekerheid.
2. Fatsoenlijk stikstofregistratie en -depositiesysteem
   Het is van groot belang om de stikstofreducties juridisch houdbaar in te kunnen boeken. Om er achter te komen hoeveel er precies wordt gereduceerd, staan er een aantal vragen centraal: Wie heeft er welke stikstofruimte? Welke transacties vinden er plaats? En hoeveel wordt er gereduceerd door ontwikkeling en verduurzaming? Een stikstofregistratie en -depositiesysteem (SRDS) kan hierbij uitkomst bieden. We hebben transparantie en duidelijkheid nodig.
3. Spelregels opstellen stikstof- en depositietransacties
   Wanneer er een fatsoenlijk stikstofregistratie en -depositiesysteem is, moeten er spelregels worden gesteld rondom de transacties. De agrarische sector moet zich kunnen blijven ontwikkelen. Een jonge boer moet er zeker van zijn dat er binnen het systeem ruim voldoende stikstofruimte voor hem of haar en dus de agrarische sector beschikbaar is, zodat bedrijfsontwikkeling mogelijk blijft! Stikstofreductie is een brede opgave waar ook de land- en tuinbouw een bijdrage aan zal leveren, maar dit wordt erg lastig als de andere sectoren je concurrenten zijn. NAJK pleit voor een eerlijk speelveld, waarbij voorgaande stappen in aanzienlijke tijd geregeld moeten zijn. Extern salderen zonder voorgaande stappen te hebben uitgevoerd is geen optie.

Kortom: extern salderen is momenteel nog niet de oplossing. De jonge boeren en tuinders, de voedselproducenten van de toekomst, zijn gebaat bij structurele, maar doortastende oplossingen. Er moet eerst meer tijd genomen worden om bovenstaande punten op te lossen en duidelijkheid te creëren.

NAJK is opgelucht dat de overheid toch heeft besloten om de voermaatregel niet in te voeren. Vanaf begin af aan heeft NAJK zich, net als vele andere partijen, ingezet om de voermaatregel van tafel te krijgen. Daar waar aan eerdere alternatieven nauwelijks gehoor werd gegeven, lijkt de minister van LNV vandaag toch tot ommekeer te komen. De maatregel levert bij nader inzien te weinig stikstofruimte op en gaat daarmee per direct van tafel.

NAJK vindt dit een verstandig besluit. De maatregel greep veel te ver in op het boerenerf en sloot niet aan bij de praktijk. Ook dierenartsen gaven aan dat er met deze maatregel gezondheidsrisico’s voor het vee ontstonden. De droogte die het huidige groeiseizoen parten speelde, leverde voorjaarskuilen op die qua eiwitgehalte tegen vielen. De recente hittegolf deed daar nog een schepje bovenop en zorgde voor een laag eiwitgehalte in het weidegras. Kortom: de uitvoerbaarheid van de voermaatregel werd alleen maar moeilijker. Fijn om te zien dat de ernst van de situatie ook bij de minister is geland en ze het evaluatiemoment van de matrixtabel hebben aangegrepen om de regeling in zijn geheel niet in te voeren.

NAJK kijkt vooruit
Hoewel er met deze mededeling enorme opluchting is ontstaan binnen de sector, realiseert NAJK zich dat het stikstofdossier hier nog niet mee gesloten is. Voor 2021 zijn er immers nieuwe maatregelen afgekondigd voor eiwit in het voer, weidegang en het verdunnen van mest met water. NAJK hoopt dat de overheid inziet dat het alleen samen met de sector kan komen tot goed werkbare maatregelen die ook kunnen rekenen op draagvlak. Uitgangspunt voor NAJK hierin is dat er binnen dit nieuwe beleid gekozen wordt voor een sterke robuuste melkveesector waarbij er volop perspectief is voor onze (jonge) boeren.

Grote opluchting, maar onzekerheid blijft
NAJK realiseert zich dat veel van haar leden nog steeds in grote onzekerheid verkeren over de rechtmatigheid van het uitvoeren van de bedrijfsactiviteiten, omdat ze knelgeval zijn. Ze hebben in het verleden een melding ingediend onder de Programmatische Aanpak Stikstof (PAS) of waren hiervan vrijgesteld. Na het ongeldig verklaren van de PAS waren deze bedrijven opeens vergunningplichting. Daarnaast heeft NAJK ook leden die in het verleden netjes een bouw- en milieuvergunning hebben aangevraagd en de vergunde gebouwen hebben gerealiseerd, maar geen NB-vergunning hebben. NAJK roept de minister dan ook op om de onzekerheid op deze bedrijven weg te nemen door deze activiteiten zo snel mogelijk te legaliseren. NAJK vindt bovendien dat de overheid eerst bovenstaande onzekerheden moet oplossen en moet werken aan een goed stikstofregistratiesysteem, voordat er überhaupt over extern salderen kan worden gesproken. Wij laten de sector niet leegkopen!

LTO Nederland en NAJK hebben het ministerie van LNV laten weten de gesprekken over de voerspoormaatregel te staken. Het voerspoor staat symbool voor regelzucht, micromanagement en detailregelgeving. Verder praten is zinloos zolang het alternatieve plan van de sector als ‘onuitvoerbaar’ wordt bestempeld én er geen PBL-doorrekening is.

Onvoldoende ruimte
In afwachting van de PBL-doorrekening van het sectoralternatief eind augustus hebben de melkveepartijen met het ministerie gesproken over de praktische uitvoerbaarheid van het sectorplan. Alle demonstraties, juridische procedures en lobbyinzet ten spijt wordt er door het ministerie onvoldoende ruimte gegeven aan het gepresenteerde alternatief dat een betere situatie voor boeren moet opleveren.

Zelfs bij een positieve doorrekening door het PBL biedt het proces onvoldoende vertrouwen in het tot wasdom komen van het sectoralternatief. Er zullen nu eerst stappen richting de sector moeten worden gezet om het vertrouwen te herstellen voordat gesprekken tot resultaat leiden. De voermaatregel moet wat de sector betreft van tafel.

Brief aan Tweede Kamer
Met het ontstaan van deze nieuwe situatie hebben Wim Bens (waarnemend voorzitter van LTO Nederland) en Andre Arfman (voorzitter van het NAJK) een brief gestuurd aan de fractievoorzitters en landbouwwoordvoerders in de Tweede Kamer (zie: Brief LTO NAJK – Gesprekken alternatieve voermaatregel gestaakt). In hun brief wijzen de voorzitters erop dat het mislukken van de gesprekken tot de conclusie leidt dat een voerspoormaatregel voor vier maanden niet gaat werken.

‘Het laatste restje goodwill in de sector verder verspelen, enkel en alleen voor een papieren juridische werkelijkheid van vier maanden, is zeer onverstandig. De minister heeft bovendien voldoende alternatieven. Zelfs MOB, die met haar procedures aanstichter van de hele stikstofcrisis is, vindt de voorgestelde voermaatregel onverstandig ‘, schrijven Bens en Arfman aan de Kamer.

LTO en NAJK wijzen erop dat álle sectoren reducties moeten gaan leveren. De landbouw ontloopt haar verantwoordelijkheid niet, maar kiest voor duurzame inzet gericht op innovaties, structuurversterking en stimuleringsregelingen die meerjarig effect hebben. We stellen stappen voor die niet alleen op papier maar ook in de echte boerenwereld werkbaar zijn. ‘De voermaatregel heeft gewoon geen zin en is niet uitlegbaar’, zo besluiten beide voorzitters.

Een deel van de medewerkers in de land- en tuinbouwsector bestaan uit tijdelijke krachten. Veel van hen zijn internationale arbeiders. Zij maken gebruik van huisvesting verzorgd door agrarisch ondernemers zelf of uitzendbureaus. Interpolis vraagt aandacht bij jou als werkgever voor een (brand)veilig onderdak voor deze tijdelijke internationale arbeiders.

Dankzij de hulp van veel arbeidsmigranten kun je als ondernemer in de land- en tuinbouw verder met de productie. Je zorgt er voor dat zij gezond en veilig kunnen werken met aandacht voor de 1,5 meter. Hoe staat het met hun huisvesting? Organiseer je extra woonruimte, al of niet samen met het uitzendbureau? Wees je dan bewust van wat je allemaal moet regelen met gemeente, brandweer en verzekeringen.  Interpolis geeft graag tips voor een veilig onderdak. Kies bijvoorbeeld bewust voor veilige materialen en laat de elektra goed laat aanleggen en onderhouden. Bespreek met de bewoners ook hoe zij omgaan met vuur.

Vraag de gemeente om toestemming

Neem contact op met je gemeente voordat je seizoensarbeiders onderdak biedt. Eisen aan woonruimte verschillen namelijk per gemeente. Zorg dat je weet welk beleid de gemeente hanteert. Vraag met een omgevingsvergunning toestemming voor tijdelijke huisvesting.

Controleer de eisen vanuit de CAO of het keurmerk

Ben je aangesloten bij een CAO of keurmerk? Niet alle keurmerken hanteren dezelfde eisen. Controleer daarom of je voldoet aan de eisen die worden gesteld aan de huisvesting van seizoenarbeiders.

Verklein de kans op brand in het verblijf

Kies voor veilige materialen en laat de elektra goed laat aanleggen en onderhouden. Probeer de bewoners ook bewust om te laten gaan met vuur.

• Plaats een caravan of woonunit nooit in een gebouw. Zet deze minstens 10 meter bij het gebouw vandaan, om overslag van een eventuele brand te voorkomen.
• Zorg voor brandwerende materialen in de woonruimte, wanden van slaapkamers moeten minimaal 30 minuten brandwerend zijn.
• Laat elektra en verwarming met aardgas volgens de NEN-1010 normen installeren door een erkend installateur.
• Onderhoud de elektrische installatie regelmatig. Lees meer over onderhoud van elektra
• Gebruik alleen zelfdovende afvalbakken of metalen afvalbakken met een goed sluitend metalen klepdeksel.
• Verbied roken in de woonruimte. Geef dit aan in de taal van de seizoenarbeiders of hang een pictogram op.
• Koken en frituren? Alleen in de keuken. Gebruik een elektrische friteuse met controlelampje en thermostaat.
• Hang een informatiekaart in het Engels, Duits of de landstaal op een centrale plaats. Op die informatiekaart staat in ieder geval:
  • beheerder / contactpersoon
  • regiopolitie
  • brandweer
  • 112 (in levensbedreigende situaties)
  • verkorte huis- en leefregels in landstaal van de bewoners
  • ontruimingsplan en noodprocedure.

Zorg dat een brand snel ontdekt wordt

De omvang en de gevolgen van een brand kunnen beperkt blijven als een brand snel ontdekt, en geblust, wordt.

• Plaats rookmelders in de woonruimte, slaapkamers en gangen.
• Overweeg de installatie van een brandmeldinstallatie.
• Hang op elke verdieping een sproeischuimblusser van minimaal 6 liter of een brandslanghaspel.
• Hang een blusdeken in de keuken.

Maak vluchten mogelijk

• Zorg ervoor dat er altijd 2 vluchtwegen zijn.
• Houd de vluchtwegen altijd vrij.
• Plaats op alle deuren die naar buiten opengaan een knopcilinder. Dit voorkomt opsluiten.
• Hang een overzicht van de vluchtroutes en locaties van de blustoestellen in de woonruimte.

Bouwen? Schakel deskundigen in

Als je overweegt zelf huisvesting te realiseren voor je medewerkers, laat je dan goed informeren. Met het gratis bouwadvies van Interpolis weet je wat nodig is voor een veilige huisvesting. Vraag je adviseur om meer informatie. Of lees er meer over.