Op maandagmiddag 17 mei gingen de woordvoerders van het Jonge Boeren en Tuinders Manifest op uitnodiging van Europarlementariër Bert-Jan Ruissen (SGP) in gesprek met Europarlementslid Jan Huitema (VVD) en Sander Smit, aanwezig namens Europarlementariër Annie Schreijer-Pierik (CDA). Eind april werd het manifest al verkondigd aan de landbouwwoordvoerders van de Tweede Kamer en nu bracht NAJK, samen met jongerenraden van coöperaties in de land- en tuinbouw, het manifest ook naar Europa. De toekomst van jonge boeren en tuinders stopt simpelweg niet bij de grens.

Wat de jonge boeren en tuinders betreft is het noodzaak om Europa actief bij dit manifest te betrekken. Het manifest start niet voor niks met de woorden ‘Wij, jonge boeren en tuinders, voelen ons Europeanen in een grote wereld.’ “Wij leven in een Europese Unie, Europa is simpelweg onze thuismarkt”, legt NAJK-voorzitter Roy Meijer uit. “Wij kunnen ons steentje bijdragen, maar dan moeten we wel deze ruimte krijgen!”

Stip op de horizon
Heb oog voor het noodzakelijke langetermijnperspectief, is één van de duidelijke hartenkreten uit het Jonge Boeren en Tuinders Manifest. “Stop met plotselinge beleidswijzigingen of compenseer er netjes voor. Wij, jonge boeren en tuinders zijn gebaad bij doelen.” Aldus Meijer. Lennaert Haanstra (Jongerenraad Agrifirm) voegt hier aan toe: “Kijk naar de doelen en zet samen een stip op de horizon. Bedenk met elkaar een pad en zorg dat je samen dat traject ingaat. Dat het schoner en beter moet, dat willen en weten we allemaal, alleen de weg ernaartoe kent vele uitdagingen welke we samen moeten overbruggen.” Sander Smit geeft hierbij als kanttekening dat dit wel realistische doelen moeten zijn. Dit is iets wat naar zijn idee nog wel eens mis gaat. Lennaert geeft hier als jonge akkerbouwer uit de Noordoostpolder een duidelijk voorbeeld: “Zet niet in op het gebruik van minder kilo’s gewasbeschermingsmiddel, maar stel minder emissies van de gewasbeschermingsmiddelen als hoofddoel.”

Stabiel beleid
Melkveehoudster Paula Groen (jongerenraad DOC Kaas) zou ook graag een stabieler beleid zien. “Binnen de melkveehouderij hebben we de laatste jaren helemaal geen stabiel beleid, want het verandert elk jaar weer.” Dit creëert volgens haar toch wel een cultuur in de sector waardoor mensen afwachtend gaan worden. “Als we een stabieler beleid hebben, durven we ook meer en kunnen we met zijn allen weer investeren en de goede kant op gaan.”

Eerlijke handel
Het Jonge Boeren en Tuinders Manifest is bedoelt om alle neuzen dezelfde kant op te krijgen. Bart Schipper (jongerenraad CONO Kaasmakers), ziet dit ook graag binnen de internationale handel terug. Een gelijk speelveld is volgens hem en de andere jonge boeren en tuinders erg belangrijk: “Ik zou graag zien dat we in de toekomst meer gaan naar eerlijke handel. De agrarische producten die we in Nederland als vaste standaard hebben, vind je in de minderontwikkelde landen minder terug.“ Alle aanwezige Europarlementsleden beaamden ook dat we kritisch moeten blijven kijken naar onze importen.

We moeten het samen doen!
Om de gestelde doelen in het manifest van de grond te krijgen, zijn de jonge boeren en tuinders niet alleen afhankelijk van de overheid. “Ook de eisen die worden gesteld op de markt, de financiering van banken en het rekensysteem spelen hierbij een belangrijke factor”, zegt Europees parlementslid Bert-Jan Ruissen. Zijn collega Jan Huitema ziet nu al gelijkenissen in het nieuwe Europese Landbouwbeleid. “Dit beleid gaat al veel meer de richting op die we willen: doelgericht en met beloningen voor daadwerkelijk geleverde prestaties.”

De jonge boeren en tuinders willen onderdeel zijn van de oplossing, bijdragen aan de maatschappij en willen ook een boterham verdienen. Meijer: “Dat is ons vroeger gelukt en dat moet ons in de toekomst ook lukken.”

Kortom: pak onze hand aan!

Lees hier het volledige manifest.

NAJK is samen met NMV, LTO Nederland, NZO, ZuivelNL en Stigas druk bezig met een veiligheidsproject om de veiligheid in de melkveehouderij te verbeteren: BoerVeilig. De Inspectie SZW (voorheen Arbeidsinspectie) is in de rund- en melkveesector gestart met het controleren van bedrijven. Wij hebben hier als BoerVeilig geen invloed op en zijn slechts geïnformeerd.

Bedrijven hebben inmiddels een brief gekregen of krijgen deze binnenkort, waarin wordt aangekondigd dat er tussen april en november inspecties in de sector gaan plaatsvinden en dat het bedrijf een bezoek van een inspecteur kan verwachten. De inspectie SZW doet dit steekproefsgewijs omdat er in de afgelopen jaren teveel ongelukken hebben plaatsgevonden in de melkveehouderij. Zij schrijven hier zelf over:

“Het aantal ongevallen in de agrarische sector is zorgwekkend hoog. Niet alleen werknemers worden getroffen door ongevallen, maar vaak ook de ondernemer zelf, de meewerkende partner en/ of de minderjarige kinderen. Deze Inspecties hebben dan ook als doel het aantal arbeidsongevallen te verminderen en de veiligheid te verbeteren.”

Tijdens het bezoek gaat de inspecteur na of jouw bedrijf voldoet aan de Arbowet en -regelgeving. Dit betekent dat wordt gecontroleerd of je beschikt over een actuele risico-inventarisatie & -evaluatie (RIE) en een basiscontract arbodienstverlening.

Stigas, het kenniscentrum voor veiligheid, is partner van het project BoerVeilig, waar we samen met LTO, NMV, NAJK, NZO en ZuivelNL ongelukken in de melkveehouderij willen voorkomen. Stigas is gespecialiseerd in de groene en agrarische sector, waardoor hun medewerkers kennis van zaken hebben en de RIE afgestemd is op de diverse groene en agrarische sectoren.

Op deze pagina van Stigas vind je alle informatie over de aangekondigde inspecties. Daar staat ook een link naar veelgestelde vragen.

 

LTO Noord, ZLTO en LLTB hebben zich aangesloten als partner van Boer zoekt Boer, het sectorinitiatief dat buitenfamiliaire bedrijfsovername wil bevorderen. De LTO’s willen hiermee de bekendheid van Boer zoekt Boer onder hun leden vergroten en het initiatief ook actief ondersteunen. Enerzijds door het faciliteren van het platform Boer zoekt Boer, anderzijds door het bieden van kennis en informatie via bijeenkomsten en webinars. Dit gebeurt gezamenlijk met de andere partners Flynth, Rabobank, Lianne Veenstra Agrocoaching en NAJK.

Gebrek aan opvolging binnen de familie
Slechts 41% van de agrarische bedrijven met een bedrijfshoofd ouder dan 55 jaar heeft een bedrijfsopvolger, waardoor veel agrarische bedrijven de komende jaren zullen verdwijnen. Dit heeft grote gevolgen voor de toekomst van de agrarische sector in Nederland. Tegelijkertijd zijn er veel jongeren die graag boer of tuinder willen worden, maar daar in de (directe) omgeving of binnen de familie geen kans voor hebben. Via het platform Boer zoekt Boer worden vraag en aanbod bij elkaar gebracht. Geïnteresseerden maken een account aan en gaan in de virtuele kaartenbak op zoek naar een potentiële match.

NAJK werkt mee aan het Deltaplan Agrarisch Waterbeheer (DAW) om boeren en tuinders te bereiken over de noodzaak van schoon en voldoende water en beter bodembeheer.

Achtergrond DAW
Het Deltaplan Agrarisch Waterbeheer is in 2013 in het leven geroepen om de waterkwaliteit en waterkwantiteit samen met boeren, waterschappen en overheden, te verbeteren. Ondanks dat wij het water al eeuwen de baas kunnen zijn, hebben wij in Nederland te maken met klimaatverandering. Dit kan de waterkwantiteit in gevaar brengen. Periodes van wateroverlast en droogte  kunnen problemen vormen voor de Nederlandse land- en tuinbouw. Ook de waterkwaliteit is een verbeterpunt. Hierbij kun je denken aan de hoeveelheid stikstof (nitraat) dat in het grondwater aanwezig is. In sommige gebieden van Nederland ligt deze hoeveelheid boven de toegestane norm van 50 milligram per liter water. Het DAW moet een alternatief zijn voor nieuwe wetten en regels die kunnen worden opgelegd. 

Projecten en ‘Kennismatching’
Inmiddels heeft het DAW 484 projecten, waarvan er op dit moment 283 lopen. De projecten verschillen in sector, thema en grondsoort. Om boeren in verschillende regio’s kennis uit te laten wisselen, is de functie van Kennismatcher in het leven geroepen. De zes Kennismatchers die actief zijn richten zich op sectoren veehouderij, akkerbouw en overige teelten. Hierbij is Nederland ook opgedeeld in Noord- en Zuid-Nederland, waarbij Zeeland, Brabant en Limburg onder Zuid vallen. Vanuit NAJK zijn Marloes van Schaik en Reinder Jan Wagevoort actief als Kennismatchers voor de overige teelten in Noord-Nederland. Op deze pagina stellen de Kennismatchers zich voor.

Oproep!
NAJK is benieuwd naar de ervaringen die leden hebben met DAW. Heb jij me gedaan met een DAW-project of loopt er op dit moment een project op jouw bedrijf? Dan horen we graag jouw ervaring over DAW. Stuur hiervoor een mailtje naar: rjwagevoort@najk.nl

Behoefte aan meer achtergrondinformatie van DAW? Je leest het hieronder!

• Over DAW
• De DAW-projecten
• Het DAW-jaarverslag van 2020

‘Geef jonge boeren de ruimte!’ is de boodschap die doorklinkt in de melkveevisie van NAJK die vandaag, dinsdagmiddag 6 april, werd gepresenteerd. Ruimte aan jonge boeren om op zoek te gaan naar hun eigen talenten, vakmanschap en manier van boeren, ruimte om vervolgens hun bedrijf door te ontwikkelen en ruimte van de omgeving in de vorm van samenwerkingen, verdienmodellen en innovaties om de doorontwikkeling van de melkveehouderij ook uitvoerbaar te maken. Dagelijks bestuurder Marije Klever bracht samen met een aantal jonge melkveehouders de visie van NAJK op de melkveehouderij in 2050 naar Den Haag. De landbouwwoordvoerders van verschillende politieke partijen namen de visie in ontvangst en gingen in gesprek met de melkveehouders van de toekomst.

Om de visie van NAJK op de melkveehouderij in 2050 vorm te geven, heeft NAJK aan jonge melkveehouders gevraagd waar zij heen willen met hun bedrijf (ondernemer), hoe hun bedrijf zich ontwikkelt (onderneming) en hoe de omgeving eruit zal zien (omgeving). Aan de hand van deze gesprekken is deze visie, die vandaag aan de rand van het Binnenhof gepresenteerd werd, vormgegeven. “Met deze visie laten wij zien hoe wij de melkveehouderij in 2050 zien en wat wij daarvoor nodig hebben”, aldus Klever. “Wij, de jonge melkveehouders, hebben ambitie en willen door!”

Op zoek naar acceptatie
De melkveevisie van NAJK werd om 13:00 uur plenair uitgereikt door NAJK-bestuurder en melkveehoudster Marije Klever. Vervolgens gingen de aanwezige jonge boeren in gesprek met landbouwwoordvoerders. Wat er in deze gesprekken en visie voornamelijk naar voren kwam? Naast de ruimte in beleid en omgeving om individuele keuzes te maken, blijven de jonge ondernemers acceptatie en waardering vanuit de Nederlandse overheid en burger ook keihard nodig hebben. De visie geeft ook aan welke voorwaarden er nodig zijn om bij deze toekomst te komen. Toegang tot grond is hierin een belangrijke factor en een van de grootste uitdagingen.

Doelen in plaats van middelen
Om als melkveehouder individuele keuzes te kunnen maken, vraagt de onderneming om een doelgericht beleid. Een beleid waarin gestuurd wordt op doelen in plaats van middelen. “De melkveesector is al duurzaam en zal ervoor blijven knokken om deze verduurzaming ook in de toekomst in stand te houden”, aldus Klever. “Verduurzaming die een directe invloed heeft op de prestaties van het melkveebedrijf, wordt gestimuleerd. Denk hierbij aan het verbeteren van dierenwelzijn, het werken aan een goede bodem en het beperken van verliezen. Maar ook aan de verduurzaming die niet direct de melkveehouderij zelf versterkt, zoals biodiversiteit en weidevogels of het planten van extra bomen, wordt gedacht met een eigen kader en een eigen verdienmodel.”

Diversiteit aan ambities
De wijze waarop een bedrijf verduurzaamt, is niet voor iedere ondernemer hetzelfde. In de gesprekken over de toekomstplannen van de jonge melkveehouders kwamen hele verschillende ambities naar voren. Klever: “Niet iedereen wil op hetzelfde thema uitblinken. De een wil direct aan de gang met biodiversiteit zodat er in dat gebied echt een plus wordt gehaald voor de natuur. Een ander wil aan de gang met innovatie op het gebied van data waar uiteindelijk de hele sector baat bij heeft. En de volgende wil zoveel energie gaan leveren dat de hele polder waarin dit melkveebedrijf staat, energieneutraal wordt.

Deze diversiteit zal onze sector supersterk maken en zorgen dat we de vraagstukken die op ons afkomen, het hoofd kunnen bieden. Niet iedereen hoeft hetzelfde te doen en er moet vanuit beleid en omgeving voldoende worden ondersteund.”

Kortom: geef jonge boeren de ruimte!

De volledige visie van NAJK op de melkveehouderij in 2050 vind je hier. De melkveevisie werd aan de hand van deze ‘praatplaat’ aan de politieke partijen gepresenteerd.