Jonge boeren willen vooruit. ‘Als je mij vandaag een miljoen geeft, heb ik het morgen uitgegeven’, grap ik wel eens aan de keukentafel. Ik heb nog zoveel plannen en ambities met het bedrijf. En met net de bedrijfsovername achter de rug is het ook goed om nog vol goede moed en plannen naar de toekomst te kijken. Natuurlijk is niet alleen geld een beperkende factor op mijn ondernemersdriften, ook beleid en ontwikkelruimte hebben hier zijn effect op. Als NAJK denken we daar over na; wat hebben we nodig om met vertrouwen naar de toekomst te kijken? En waar willen we dan heen? Juist dat is waar NAJK naar opzoek is: de route naar perspectief voor de toekomst.

Ik heb aan jonge melkveehouders uit de klankbordgroep bij NAJK gevraagd waar zij heen willen met hun bedrijf, hoe hun bedrijf zich ontwikkelt en hoe de omgeving er uit zal zien. Deze gesprekken behoren tot nu toe zeker tot de meest inspiratievolle conversaties uit mijn bestuursperiode bij NAJK. Want wij, jonge melkveehouders, hebben ambitie en willen maar wat graag door! De antwoorden van deze jonge ondernemers waren divers; van het beginnen van een horecatak tot meer grond en koeien en van het ontwikkelen van een stuk natuur tot het verwaarden van vlees. Wij zullen onze visie nog officieel presenteren, maar ik geef bij deze alvast een klein tipje van de sluier.

Een signaal dat duidelijk naar voren kwam uit de gesprekken met de jonge melkveehouders is dat wij willen blijven ontwikkelen. Ten eerste het doorontwikkelen van onszelf. We willen nog betere boeren worden, die met techniek, innovatie en vakmanschap onze bedrijven tot een hoger plan tillen. Ten tweede willen we doorontwikkelen door samen te werken met andere partijen die de oplossing van maatschappelijke problemen bij de landbouw zoeken. Hierbij denken we aan duurzame energie, natuurbeheer, recreatie en zorg. Vrijwillige samenwerkingen, met een eigen verdienmodel, waarbij de diversiteit van de sector zorgt dat we als geheel krachtig zijn. En ten derde willen we onze bedrijven doorontwikkelen. Niet omdat we allemaal de ambitie hebben om vol gas te groeien, maar omdat wij ontwikkeling van onze bedrijven zien als dé manier om onze bedrijven mee te laten veranderen met verschillende vraagstukken. Het doorontwikkelen van bedrijven, in schaal, nevenfuncties en grondpositie is hierbij essentieel. Ieder bedrijf ontwikkelt zich op zijn eigen manier en in zijn eigen investeringstempo. Een belangrijke oproep is dus: geef ons de ruimte!

Wij jonge boeren zien de uitdagingen die op ons afkomen en hebben daarbij ook oog voor de kansen. We willen een deel zijn van de oplossing in plaats van het probleem. Er wordt nu veel gesproken over krimp van de sector. We vinden echter dat we juist nu moeten praten over doorontwikkelen van de blijvers. Hoe de sector zich ook beweegt, stel in ieder geval de jonge boer, die voor al die uitdagingen staat, in staat om door te ontwikkelen en daarmee deel te zijn van de oplossing. Maak hem of haar niet een deel van de rekening van krimp of van welke beperkende maatregel op ontwikkeling dan ook. Alles begint met ruimte voor ontwikkeling, zelfs de discussie over krimp! Want wie niet kan bewegen, kan ook geen stappen zetten. En dat is wat wij jonge melkveehouders willen: stappen zetten en vol gas vooruit!

Marije Klever

Binnen het dagelijks bestuur van NAJK is Marije Klever verantwoordelijk voor de portefeuille melkveehouderij. Marije combineert deze functie met het werk op haar melkveehouderij in De Meern.

Eind februari uitte NAJK haar zorgen rondom het doorgeven van de maïspercelen op zand- en lössgronden. Ondernemers die hun maïspercelen niet tijdig hebben gemeld of waarbij de melding niet helemaal goed is gegaan, kunnen dit alsnog doorgeven aan de Rijksoverheid voor Ondernemend Nederland (RVO.nl). De maïspercelen kunnen nog tot woensdag 31 maart worden gemeld, mits er vóór 15 maart nog geen mest is uitgereden op deze percelen. NAJK is blij met deze vooruitgang.

Vanaf dit jaar was het verplicht om op zand- en lössgronden vooraf aan te geven welke percelen worden gebruikt voor de teelt van maïs. Met deze regel probeerde het ministerie te handhaven dat er op deze gronden niet voor 15 maart werd bemest met drijfmest of zuiveringsslib. Om dit te controleren, moesten ondernemers hun maïspercelen uiterlijk 15 februari 2021 melden. NAJK kreeg vanuit de leden verschillende signalen dat het doorgeven van deze percelen niet in alle gevallen goed is gegaan en riep het ministerie van LNV (in dit bericht) op om met praktische oplossingen te komen.

“Wij zijn als NAJK blij dat de overheid met deze oplossing is gekomen”, aldus dagelijks bestuurder Marije Klever. “Zo kunnen de percelen die bedoeld zijn voor de maïsteelt ook hiervoor gebruikt worden.” De portefeuillehouder melkveehouderij zag frustratie ontstaan onder de leden: “Sommige jonge ondernemers wisten simpelweg niet van de nieuwe regeling af en bij anderen ging het fout omdat er, naast de wijziging in ‘mijn percelen’, ook een apart formulier moest worden ingevuld. Fijn dat zij nu alsnog hun maïspercelen door kunnen geven.”

Hoe je de percelen doorgeeft aan RVO.nl, kun je hier rustig nalezen.

Maandag 15 maart is er een conceptrapport met scenariostudies over de kalverhouderij gelekt naar de media. Deze scenariostudie is uitgevoerd in opdracht van minister Schouten van LNV en lijkt geen oog te hebben voor de bestaande verduurzamingsinitiatieven. Het eindrapport is nog niet openbaar, en het is niet bekend wat de reactie van de minister is.

De denkrichtingen zoals geschetst in de berichtgeving liggen heel ver van de praktijk af. Het is een oefening van extremen, niet alleen voor de kalverketen maar zeker ook voor de zuivelketen en melkveehouderij, en mist bovendien een economische uitwerking.

De kalverhouderij, die zoals veel economische sectoren hard is getroffen door de coronacrisis, heeft vaker veerkracht getoond. Dat kalverhouders nu op basis van deze denkoefening in de media verregaande ideeën en onjuiste conclusies over hun toekomst lezen is buiten alle realiteitszin en roept onnodige tegenstellingen op.

Door naar kalverhouders en melkveehouders en hun ketens te luisteren – iets wat bij het maken van deze studie niet is gedaan – kunnen we samen aan verdere verduurzaming werken. Zoals dat nu al gebeurt in talloze publiek-private samenwerkingen waarin ketenbreed verantwoordelijkheid wordt genomen. De kalver- en melkveehouderijketens wachten het rapport en de reactie van minister Schouten af om het gesprek voort te zetten over de verdere verduurzaming van de sectoren.

Op woensdag 17 maart 2021 is het zover: de Tweede Kamerverkiezingen. Dit jaar in een wel heel bijzonder jasje. Niet alleen vanwege de coronamaatregelen, maar ook omdat er deze verkiezingen een recordaantal partijen meedoen: maar liefst 37! De Tweede Kamerverkiezingen zijn hét moment om je stem te laten horen en invloed uit te oefenen binnen politiek Den Haag. Als NAJK roepen we daarom iedereen op om aanstaande woensdag naar de stembus te gaan: laat je stem niet liggen!

Weet jij al op welke partij je gaat stemmen? NAJK helpt je graag op weg bij het vergemakkelijken van je keuze. We gaan natuurlijk geen stemadvies geven, maar de afgelopen twee weken stonden bij ons wel in het teken van de verkiezingen. Via verschillende kanalen hebben we de standpunten van de verschillende partijen voor jullie op een rij gezet.

KiesKompas voor Jonge Boeren en Tuinders
De verkiezingsprogramma’s waarin de politieke partijen hun visie delen, zijn vaak lang. NAJK heeft de standpunten met betrekking tot de land- en tuinbouw voor jou op een rijtje gezet in het jonge Boeren KiesKompas. Dit KiesKompas laat jonge boeren en tuinders zien dat de land- en tuinbouw een groot thema gaat worden bij de komende kabinetsonderhandelingen. Bekijk het hier!

In het hooi met.. de verschillende politieke partijen
NAJK heeft verschillende politieke partijen uitgenodigd om een filmpje te maken waarin zij vertellen wat zij voor de land- en tuinbouw gaan betekenen. NAJK-bestuurder Marije Klever ging met de partijen (BBB, CDA, D66, JA21, SGP, VVD en Volt) in gesprek. Deze korte filmpjes in het hooi geven je snel een beeld van de hoofdlijnen per politieke partij. Benieuwd naar de filmpjes? Je vindt ze op het YouTube-kanaal van NAJK!

Online Meet & Greet
Op vrijdagavond 12 maart organiseerde NAJK een online bijeenkomst met verschillende politieke partijen. Tijdens deze Meet & Greet kregen de aanwezigen de kans om hun brandende vragen te stellen aan de politieke partijen. Volgens de deelnemers was het een interessante en leerzame bijeenkomst die extra handvatten gaf voor aankomende woensdag. Het blijft enorm belangrijk de verbinding tussen de politici en het platteland te leggen. Kijk de Meet & Greet terug op ons YouTube-kanaal.

Extra verkiezingsnieuwsbrief
Naast de maandelijkse nieuwsbrief, heeft NAJK ook een extra verkiezingsnieuwsbrief naar alle leden verzonden. In deze nieuwsbrief leggen verschillende politieke partijen kort uit waarom jonge boeren en tuinders juist op hun partij zouden moeten stemmen. Heb je de nieuwsbrief niet ontvangen? Check je spambox of lees hem hier.

Stem met liefde voor het prachtige vak!

De afgelopen 25 jaar is er onder alle meetpunten van de waterschappen in Nederland slechts één keer een normoverschrijding van de toegelaten werkzame stof glyfosaat waargenomen. Op basis van deze meetgegevens kan geconcludeerd worden dat glyfosaat geen enkele serieuze bedreiging vormt voor de kwaliteit van het oppervlaktewater. Dit wil natuurlijk niet zeggen dat we nu niks meer hoeven te doen om emissies van glyfosaat en andere werkzame stoffen terug te dringen, maar het besluit van waterschap Vechtstromen, gaat echt een aantal bruggen te ver!

Waterschap Vechtstromen wil op hun 250 hectare pachtgronden het gebruik van glyfosaat niet meer toestaan. Hiermee hebben ze zichzelf naar mijn idee volledig gediskwalificeerd als serieuze partij. Als je samen met onder andere de Unie van Waterschappen afspraken maakt richting een reductie in het gebruik van middelen, dan gaat het niet werken als waterschappen zelf restricties gaan opstellen zonder enige grondslag. Het kan niet zo zijn dat waterschap Zuiderzeeland in 2019 nog besluit te stoppen met het bemonsteren van het water op glyfosaat, omdat het simpelweg niet meer werd gevonden, om vervolgens 1,5 jaar later vanuit een andere hoek zulke belemmeringen opgelegd te krijgen.

Glyfosaat was klaarblijkelijk niet het enige wat Vechtstromen dwarszat: in dezelfde adem kondigde ze ook een verbod op de teelt van uien, lelies en andere bolgewassen aan. Een volkomen zinloze beslissing als je het mij vraagt. Emissies naar het oppervlaktewater verminder je hier niet mee. Sterker nog, doordat de teelt zich meer gaat concentreren, kan het zelfs een averechts effect hebben. Het areaal van deze gewassen zal niet minder worden, maar verplaatst naar andere percelen in het gebied van Vechtstromen. Jammer, want als het waterschap Vechtstromen in overleg was gegaan met hun pachters over hoe de emissies verder teruggedrongen konden worden, hadden ze waarschijnlijk veel meer kunnen behalen. Het aangekondigde teeltverbod is ook nog eens ontzettend hypocriet, want het lijkt mij sterk dat de bestuurders die voor het verbod gestemd hebben nu geen uien meer eten en bloembollen in hun tuin planten. Oftewel: prima dat het verbouwd wordt, maar dan wel ergens anders waar het mijn probleem niet meer is.

Ik hoop dat andere waterschappen en verpachters van grond begrijpen dat ze meer voor zichzelf, hun omgeving en de boeren kunnen betekenen door samen te werken. Samen met boeren doelen op te stellen en gezamenlijk plannen te maken om deze doelen te behalen. Want als meer verpachters net als Vechtstromen hun eigen ruiten in gaan gooien, is straks veel moeite op het gebied van emissiereductie helaas voor niks geweest.

Leendert Jan Onnes

Binnen het dagelijks bestuur van NAJK is Leendert Jan Onnes verantwoordelijk voor de portefeuille akkerbouw. Hij heeft samen met zijn vader een akkerbouwbedrijf van 120 hectare in het Groningse Finsterwolde. Met de afgeronde studies internationale bedrijfskunde en Business Marketing / Marketing Research is Leendert Jan een goede aanvulling op het dagelijks bestuur van NAJK.